Hình thành cơ chế “sandbox AI” thí điểm các mô hình AI pháp lý

Sáng 16-5, Bộ Tư pháp Tổ chức hội thảo lấy ý kiến Đề án xây dựng cơ sở dữ liệu lớn về pháp luật; Đề án ứng dụng AI trong xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật. Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Tịnh chủ trì Hội thảo.

Nêu ý kiến về đề án ứng dụng AI trong xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật, PGS.TS. Nguyễn Đình Hiển, Trường Đại học Công nghệ Thông tin (Đại học Quốc gia TPHCM), đề xuất Bộ Tư pháp phối hợp chặt chẽ với các đơn vị công nghệ thông tin.

Trong đó, Bộ Tư pháp đảm nhận vai trò xác thực nội dung, chuẩn hóa dữ liệu đầu vào. Các đơn vị công nghệ phát triển cơ sở tri thức và hệ thống phần mềm tương ứng; cần có cơ chế tự động cập nhật khi có văn bản pháp luật mới để tránh hệ thống bị lỗi thời.

Các đại biểu dự Hội thảo. Ảnh: CẨM NƯƠNG

Theo ông Nguyễn Đình Hiển, để nâng cao độ tin cậy của hệ thống AI pháp lý, các kết quả trả lời cần minh bạch, có trích dẫn cụ thể đến từng điều, khoản, điểm của văn bản pháp luật hiện hành, đồng thời mở rộng phạm vi ứng dụng trong nhiều lĩnh vực.

Về đề án này, ThS. Nguyễn Trúc Vân, Viện Nghiên cứu phát triển TPHCM, đề xuất phát triển mô hình AI chuyên ngành pháp lý (Legal LLM tiếng Việt); ứng dụng AI hỗ trợ hoạt động tư pháp; xây dựng hệ sinh thái LegalTech Việt Nam, hỗ trợ startup, liên doanh công - tư để phát triển dịch vụ pháp lý số. Đồng thời, hình thành cơ chế “sandbox AI” để thí điểm các mô hình AI pháp lý trong môi trường kiểm soát trước khi triển khai rộng rãi.

PGS.TS. Nguyễn Đình Hiển, Trường Đại học Công nghệ Thông tin (Đại học Quốc gia TPHCM) trình bày tham luận. Ảnh: CẨM NƯƠNG

Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Tịnh chia sẻ, việc xây dựng cơ sở dữ liệu lớn về pháp luật nhằm hình thành một nguồn tài nguyên số phục vụ phát triển kinh tế - xã hội, công tác quản lý nhà nước cũng như nhu cầu tiếp cận pháp luật hàng ngày của người dân.

Thứ trưởng Nguyễn Thanh Tịnh mong muốn các đại biểu tiếp tục nghiên cứu, góp ý về phạm vi dữ liệu sẽ được xây dựng, cách thức khai thác, sử dụng cũng như các giải pháp triển khai thực tế. Bộ Tư pháp sẽ xây dựng và cung cấp API để người dân, doanh nghiệp có thể khai thác hiệu quả cơ sở dữ liệu này.

Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Tịnh chủ trì Hội thảo. Ảnh: CẨM NƯƠNG

Đối với đề án ứng dụng AI trong xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật, Thứ trưởng Nguyễn Thanh Tịnh nhấn mạnh AI là xu thế tất yếu và Việt Nam không thể đứng ngoài dòng chảy đó. Để tạo ra đột phá và nâng cao năng lực cạnh tranh, cần có những giải pháp đi trước, đón đầu trong ứng dụng AI phục vụ xây dựng và thực thi pháp luật.

Theo Thứ trưởng Nguyễn Thanh Tịnh, người dân và doanh nghiệp có xu hướng tìm đến luật sư cho hầu hết các vấn đề pháp lý. Vì vậy, nếu xây dựng được các ứng dụng AI pháp lý đủ độ tin cậy sẽ mang lại nhiều lợi ích cho xã hội. Bên cạnh đó, cần phát triển các AI chuyên ngành pháp luật để hỗ trợ hoạt động tư pháp như soạn thảo, thẩm định, kiểm tra văn bản, đánh giá tác động chính sách…

Cẩm Nương; SGGPO - 16/5/2026 15:36